აკადემიკოს ნიკოლოზ ჯავახიშვილის სამეცნიერო მივლინება ლიეტუვასა და ლატვიაში
2026 წლის 27 აგვისტოდან – 20 სექტემბრამდე თსუ საქართველოს ისტორიის ინსტიტუტის ასოცირებული პროფესორი, ლატვიის მეცნიერებათა აკადემიის უცხოელი წევრი, აკადემიკოსი ნიკოლოზ ჯავახიშვილი სამეცნიერო მივლინებით იმყოფებოდა ლიეტუვისა და ლატვიის რესპუბლიკებში. 27 აგვისტოდან – 9 სექტემბრის ჩათვლით მან დაჰყო ლიეტუვაში, ხოლო 10 სექტემბრიდან – 20 სექტემბრამდე – ლატვიაში.
ვილნიუსის უნივერსიტეტის რექტორის, აკადემიკოს რიმვიდას პეტრაუსკასის მიწვევით, ნიკოლოზ ჯავახიშვილმა აღნიშნულ უნივერსიტეტში წაიკითხა ლექციების მოკლე კურსი თემაზე: „ლიეტუვურ-ქართული ორმხრივი ურთიერთობები: ისტორია და თანამედროვეობა“. ეს საკითხი მონოგრაფიულად არის შესწავლილი მისივე მონოგრაფიაში: „ქართულ-ბალტიური ურთიერთობის ისტორიის ნარკვევები“, რომელიც 2011-2019 წლების განმავლობაში ოთხჯერ გამოიცა: ქართულ (2011), ლატვიურ (2015) და რუსულ (2015; 2019) ენებზე, როგორც თბილისში, ასევე, რიგაში.

31 აგვისტოს, ვილნიუსის უნივერსიტეტში გაიმართა მისი რექტორისათვის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის საპატიო დოქტორის დიპლომის გადაცემის ცერემონია. ეს წოდება მას მიენიჭა თსუ-ის აკადემიური საბჭოს 2024 წლის 31 ივლისის გადაწყვეტილებით, ვილნიუსისა და თბილისის უნივერსიტეტებს შორის სამეცნიერო ურთიერთობების გაღრმავებაში შეტანილი მნიშვნელოვანი პირადი წვლილისათვის. აკადემიკოსი რიმვიდას პეტრაუსკასი კარგად იცნობს საქართველოს, სადაც სამეცნიერო მივლინებით 2015, 2018 და 2024 წლებში იმყოფებოდა. იგი მონაწილეობდა თსუ-ში გამართულ საერთაშორისო სამეცნიერო კონფერენციებში, რომელთაგან უკანასკნელი მიეძღვნა საქართველოს და ლიეტუვას შორის დიპლომატიური ურთიერთობის დამყარების 530 წლისთავს.

კაუნასის ვიტაუტას დიდის სახელობის უნივერსიტეტის პოლიტიკურ მეცნიერებათა დეპარტამენტის ხელმძღვანელის, პროფესორ ანჯეი პუქშტოს მიწვევით, ნ. ჯავახიშვილმა წაიკითხა მოხსენება თემაზე: „ქართულ-ლიეტუვური ურთიერთობები XIX-XX საუკუნეთა მიჯნაზე“.
10 სექტემბრიდან ნ. ჯავახიშვილმა სამეცნიერო მივლინება გააგრძელა რიგაში, სადაც იგი ლატვიის მეცნიერებათა აკადემიის პრეზიდენტმა, აკადემიკოსმა ივარს კალვინშმა მიიწვია. ამ აკადემიის უცხოელ წევრად ნ. ჯავახიშვილი 2022 წლის 24 ნოემბერს აირჩიეს. ამჟამად ის არის აღნიშნული აკადემიის ერთადერთი წევრი-აკადემიკოსი კავკასიის ქვეყნებიდან. იმავე აკადემიის უცხოელ წევრად 2008 წელს არჩეულ იქნა აკადემიკოსი თამაზ გამყრელიძე (1929-2021), რომელიც იმჟამად საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის პრეზიდენტი გახლდათ.

რიგაში სამეცნიერო მივლინებით ყოფნის პერიოდში ნ. ჯავახიშვილმა ლატვიის ქართველთა საზოგადოება „სამშობლოს“ წევრებს წაუკითხა ლექციების მოკლე კურსი თემაზე: „ქართულ-ბალტიური ურთიერთობები: ისტორია და თანამედროვეობა“.
ფ ო ტ ო ე ბ ზ ე: 1. თსუ-ის საპატიო დოქტორის დიპლომის გადაცემის ცერემონია (ვილნიუსი, 31 აგვისტო, 2026 წ.); 2. ლატვიის მეცნიერებათა აკადემიის პრეზიდენტთან, აკადემიკოს ივარს კალვინშთან (რიგა, 10 სექტემბერი, 2026 წ.); 3. ქალაქ რიგის ცენტრში მდებარე ლატვიის მეცნიერებათა აკადემიის შენობა.
